Maatschappelijke ontwikkeling

Inwoners ontwikkelen zich naar vermogen, participeren actief in de samenleving en ontplooien zich optimaal.

We willen er zijn voor alle inwoners en met name voor inwoners die ons nodig hebben. Met het grootste deel van onze inwoners gaat het gelukkig goed. Er is echter ook een groep inwoners die ondersteuning nodig heeft. Samen met onze maatschappelijke partners maken we het mogelijk dat inwoners hun eigen mogelijkheden benutten. We organiseren zorg en ondersteuning steeds effectiever en dichterbij voor de meest kwetsbaren in onze samenleving. We hanteren daarvoor het begrip brede sociale basis. Daarbij staan de inwoner, zijn sociale netwerk en de algemene voorzieningen op het gebied van welzijn, sport en cultuur centraal. Daar voegen we lichte ondersteuning aan toe zodat deze inwoners zo veel mogelijk mee kunnen blijven doen in de samenleving.

Landelijk wordt als definitie voor de sociale basis gehanteerd: ‘het geheel van organisaties, diensten, voorzieningen en betrekkingen die het mogelijk maken dat mensen in redelijkheid in sociale verbanden (buurten, groepen, netwerken, gezinnen) samen kunnen leven en kunnen participeren in de samenleving’. Het gaat in de sociale basis niet alleen om de aanwezigheid van voorzieningen maar ook om de aanwezigheid van informele netwerken, activiteiten van inwoners en betekenisvolle relaties tussen inwoners onderling en tussen inwoners, professionals en de overheid. Ook informatie en advies is een belangrijke functie voor inwoners met hun vragen over zorg, welzijn, wonen, werk en inkomen.

Wij faciliteren alle inwoners van Haarlemmermeer door voorzieningen te bieden die voor iedereen toegankelijk zijn. Dat zijn accommodaties (zoals gebouwen en sportvelden) en activiteiten op het gebied van onderwijs, welzijn, sport, recreatie, cultuur, gezondheid en vrijwilligerswerk. Daarnaast willen wij dat inwoners elkaar ontmoeten, zich ontplooien, hun talenten ontwikkelen en zichzelf kunnen redden. Indien nodig met advies, lichte ondersteuning vanuit de algemeen toegankelijke voorzieningen en met behulp van ieders eigen netwerk.

Wij besteden als gemeente met een hoog percentage kinderen en jongeren veel aandacht aan onze jonge inwoners en hun ouders en begeleiders. Ook richten we ons op het creëren van optimale omstandigheden waarbinnen de Haarlemmermeerse jeugd kan opgroeien tot zelfstandige en zelfredzame inwoners. Daarnaast richten we ons in toenemende mate op de groeiende groep ouderen die vaker hogere leeftijden bereiken in zelfstandige woonsituaties. Ook anticiperen we op meer zelfstandig wonende inwoners met een beperking of psychische kwetsbaarheid. Daarom werken we in onze wijken aan geleidelijk hogere niveaus van fysieke en sociale toegankelijkheid. Het VN-Verdrag voor de rechten van de mens voor mensen met een beperking of aandoening vraagt dit ook van ons. Want iedereen doet conform ons coalitieakkoord naar eigen kunnen mee. Dit is het fundament voor de kwaliteit van leven van onze inwoners. Zo kunnen zij niet alleen prettig maar ook zo zelfstandig mogelijk leven. Vitale en inclusieve wijken creëren is alleen mogelijk samen met inwoners, vrijwilligers en betrokken professionals.

Ons cultureel, sportief en recreatief aanbod draagt actief bij aan verbondenheid en betrokkenheid van onze inwoners. Het maakt Haarlemmermeer tot een aangename gemeente met een hoge sociale en economische aantrekkingskracht voor huidige en toekomstige inwoners.

Gezond en Actief Leven Akkoord en Integraal Zorgakkoord

In 2025 is de uitvoering van het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) en het Integraal Zorgakkoord (IZA) voortgezet. Vanuit de regionale samenwerking zorg en welzijn Haarlemmermeer is verder gewerkt aan de uitvoering van het regioplan IZA en het lokale plan van aanpak ‘Op weg naar integraliteit en samenwerking!’.

De samenwerking binnen het sociaal domein en tussen het sociaal en zorgdomein is in 2025 verder versterkt. Dit komt tot uiting in diverse activiteiten en projecten die regionaal zijn geïnitieerd en gesubsidieerd. De integrale aanpak heeft concreet vorm gekregen via verschillende leefstijl-/sport-/ontmoetingsactiviteiten, ketenaanpakken en gebieds- en wijkgerichte projecten.

In 2025 zijn tevens het Aanvullend Zorg- en Welzijnsakkoord (AZWA) en het Hoofdlijnenakkoord Ouderenzorg (HLO) vastgesteld. Hiermee is een belangrijke stap gezet naar structurele en duurzame samenwerking tussen zorg en sociaal domein, niet als uitzondering maar als randvoorwaarde voor toekomstbestendige zorg en preventie.

Daarnaast zijn in 2025 twee transformatieplannen opgesteld en goedgekeurd voor uitvoering in de regio: Welzijn op Recept en Mentale gezondheid Haarlemmermeer. Het eerder in 2024 goedgekeurde transformatieplan De Buurt als ecosysteem is in 2025 aangevuld met de inzet en betrokkenheid van het sociaal domein, die in de oorspronkelijke opzet nog ontbrak. Voor alle drie de transformatieplannen zijn IZA-transformatiemiddelen voor de inzet vanuit het sociaal domein aangevraagd via het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport. De aanvragen van deze specifieke uitkeringen (SPUK) zijn in behandeling, maar de uitvoering is gestart/zal starten in afwachting van de verlening van de transformatiemiddelen IZA.

De regionale samenwerking, gebieds- en wijkgerichte aanpakken, activiteiten ketenaanpakken en transformatieplannen dragen gezamenlijk bij aan de beweging van zorg naar gezondheid. Om deze transitie herkenbaar en samenhangend uit te dragen, heeft de regionale samenwerking in 2025 besloten om alle communicatie-uitingen hierover eenduidig te voeren onder de titel Zorgzaam voor elkaar.

Ombuigingen

De ombuigingen uit 2021 die ingepland waren voor 2025 zijn geheel doorgevoerd.

Maatschappelijke ontwikkeling

Baten x € 1.000

43.873

in % van totale realisatie

6,0%

Lasten x € 1.000

140.814

in % van totale realisatie

20,1%

In Tabel 26 zijn de voor dit programma verplichte BBV-indicatoren opgenomen.

Tabel 26

Omschrijving

Eenheid

Indicator

Bron

Metingen

2021

2022

2023

2024

2025

Absoluut verzuim

Aantal per 1.000 leerlingen

BBV

Waarstaatjegemeente.nl

5,2

13,4

7,2

11,4

n/b

Relatief verzuim

Aantal per 1.000 leerlingen

BBV

Waarstaatjegemeente.nl

17

17

19

19

n/b

Voortijdige schoolverlaters zonder startkwalificatie (vsv-ers) (deelnemers aan het VO en MBO onderwijs)

% deelnemers VO en MBO

BBV

Waarstaatjegemeente.nl

1,6

2,0

2,2

2,0

n/b

Niet-wekelijkse sporters 1

% bevolking 19 jaar en ouder

BBV

Waarstaatjegemeente.nl

n/b

43,3

n/b

40,1

n/b

  1. Gebaseerd op gezondheidsmonitior (en ouderen) van GGD'en, CBS en RIVM. Wordt minimaal elke vier jaar georganiseerd.