Beleidsdoel D: Het zorg dragen voor financiële bestaanszekerheid van inwoners
Wat hebben we bereikt en wat hebben we daarvoor gedaan?
Inwoners hebben als onderdeel van bestaanszekerheid recht op een bestaansminimum om te kunnen voorzien in hun levensonderhoud. Hierbij ondersteunen we inwoners ook bij de aanpak van schulden.
Dit beleidsdoel heeft vooral raakvlak met één van de vier overkoepelende thema’s in het sociaal domein: bestaanszekerheid herstellen.
Activiteiten
01. Bieden van algemene bijstand door uitkeringen (levensonderhoud) |
02. Bieden van aanvullende inkomensondersteuning (bijzondere bijstand en minimaregelingen) |
03. Toezicht houden op rechtmatig gebruik |
04. Bieden van schuldhulpverlening |
Toelichting
01. Bieden van algemene bijstand door uitkeringen (levensonderhoud)
Het aantal inwoners dat een uitkering ontving is gedurende 2025 licht gestegen met circa 30 personen. Het aandeel huishoudens met een bijstandsuitkering blijft gelijk op 3,1%, zoals een jaar eerder. Dit percentage zit nog steeds onder het landelijk gemiddelde dat is gegroeid van 4,7% in 2024 naar 4,8% in 2025. Bij de aanvraag is er oog en aandacht voor de omstandigheden van onze inwoners. Bovendien wijzen we inwoners we op de mogelijkheid van het aanvragen van bijzondere bijstand en informeren we over andere (landelijke) financiële ondersteuning en schuldhulpverlening.
In 2025 zijn voorbereidingen getroffen om de wijzigingen in de Participatiewet in balans de komende jaren goed uit te kunnen voeren. De wet wordt minder stringent, uitgangspunt is vertrouwen en de wet moet helder en éénduidig zijn. We hebben ons beleid en dienstverlening onder de loep genomen en waar nodig aangepast. Zo hebben we ons voorbereid op de maatregelen die per 2026 ingaan, zoals de nieuwe wettelijke kaders voor giften, zodat we deze vanaf 2026 kunnen uitvoeren. Daarnaast hebben we ons voorbereid op maatregelen die in 2027 ingaan, maar al eerder mogen worden uitgevoerd als de gemeente daar al klaar voor is, zoals de verruiming bijverdiengrens voor jongeren tot 27 jaar.
02. Bieden van aanvullende inkomensondersteuning (bijzondere bijstand en minimaregelingen)
Inwoners met een minimuminkomen zijn gestimuleerd en ondersteund om deel te nemen aan de samenleving via bijzondere bijstand en minimaregelingen, zoals de individuele inkomenstoeslag, Haarlemmermeer Doet Mee! voor Volwassenen en het Kindpakket.
De toegang tot regelingen is vereenvoudigd, met extra aandacht voor inwoners die laaggeletterd zijn door de herinrichting van het instrument Bereken Je Recht. Ook het recht op landelijke toeslagen kan nu worden gecontroleerd. Daarnaast is ingezet op het terugdringen van niet-gebruik door intensieve samenwerking met maatschappelijke partners binnen Samen Sterker Tegen Armoede Haarlemmermeer en het ambtelijk ketenoverleg Armoede & Schulden. Inwoners zijn actief geïnformeerd over de regelingen via een communicatiecampagne met posters, flyers en sociale media.
Met de collectieve aanvullende zorgverzekering (gemeentepolis) ontvangen inwoners met hoge zorgkosten korting op de premie. Inloopspreekuren zijn georganiseerd samen met zorgverzekeraars en, voor het eerst, met Humanitas en Schuldhulpmaatje, zodat bezoekers ook ondersteuning konden krijgen bij andere financiële vragen.
Gedupeerde inwoners van de kinderopvangtoeslagenaffaire ontvingen brede ondersteuning en nazorg op de leefgebieden financiën, wonen, zorg, gezin en werk. Deze ondersteuning gold ook voor kinderen en toeslagpartners.
Huishoudens die door samenloop van toeslagen en regelingen onder de armoedegrens vallen (alleenverdienersproblematiek) zijn ondersteund. Sinds 2025 gebeurt dit via een landelijk vastgestelde generieke tegemoetkoming.
03. Toezicht houden op rechtmatig gebruik
Zoals afgelopen jaren, hebben we ons ingezet voor de bestrijding van oneigenlijk gebruik en misbruik van inkomensvoorzieningen. Dit doen we door inzet van handhaving, het verbeteren van de informatievoorziening en vroegtijdige opsporing van situaties waar de inlichtingenplicht wordt geschonden. Daarnaast vindt ‘aan de poort’ controle op rechtmatigheid plaats en wordt het uitkeringsbestand steekproefsgewijs en bij meldingen van vermoeden van fraude, gecontroleerd. Als er sprake is van terugvorderingen, dan denken we met de inwoner mee hoe er in de individuele situatie het beste voldaan kan worden aan de betalingsverplichtingen. Op deze manier bieden we zoveel mogelijk maatwerk en voorkomen we dat inwoners in de problemen komen met de gemaakte betalingsafspraken.
04. Bieden van schuldhulpverlening
Wij zijn verantwoordelijk voor het aanbieden van schuldhulpverlening aan onze inwoners. In 2025 zijn 517 nieuwe aanmeldingen binnen gekomen en zijn in totaal 888 inwoners ondersteund. De schuldhulpverleningstaken zijn dit jaar nog in zijn geheel uitgevoerd door Verder. Het projectteam voor het zelf uitvoeren van de intake, stabilisatie en nazorg van schuldhulpverlening heeft in 2025 de implementatie voorbereid zodat alles gereed was om op 1 januari te starten. Dit is gelukt.
BBV Indicatoren
Tabel 18
Omschrijving | Eenheid | Indicator | Bron | 2021 | 2022 | 2023 | 2024 | 2025 | |
Kinderen in uitkeringsgezin | % kinderen tot 18 jaar | BBV | Waarstaatjegemeente.nl | 5% | 4% | 4% | 4% | n/b | |
Personen met een bijstands-uitkering | Aantal per 10.000 inwoners | BBV | Waarstaatjegemeente.nl | 205 | 181 | 162 | 166 | 169 |

Figuur 20
Indicatoren Haarlemmermeer

Figuur 21
