Wat hebben we bereikt en wat hebben we daarvoor gedaan?

Voor sommige inwoners, jeugdigen of volwassenen, is (zelfstandig) thuis wonen op een gegeven moment niet meer mogelijk. Inwoners die (tijdelijk) niet thuis kunnen wonen, willen we een zo thuis mogelijke plek (bij voorkeur in de eigen omgeving) geven, om op te groeien en/of toe te werken naar zelfstandigheid. Voor jeugdigen kiezen we zo veel als mogelijk voor opvang in een gezinssituatie (zoals pleegzorg of een gezinshuis) boven verblijf en behandeling in een instelling.

Dit beleidsdoel heeft vooral raakvlakken met drie van de vier overkoepelende thema's in het sociaal domein: meedoen stimuleren, bestaanszekerheid herstellen en kansengelijkheid vergroten.

Activiteiten

Toelichting

01. Jeugd

• Doel is om in 2030 de gesloten jeugdzorg volledig te hebben afgebouwd. Samen met de acht jeugdhulpregio’s in Noord-Holland, jeugdhulpaanbieders, gecertificeerde instellingen, het onderwijs en ervaringsdeskundigen werken we vanuit de vijf leidende principes beschreven in het bovenregionaal plan ‘Een Thuis voor Noordje’. Dit betreft jongeren die overal ‘nee’ te horen krijgen waardoor zeer complexe problematiek en/of gedrag aanwezig is en hierdoor soms ook toeneemt. Hieraan gekoppeld is het plan om de ombouw van de Jeugdzorgplus en de opbouw van alternatieve, kleinschalige voorzieningen te realiseren. Haarlemmermeer heeft twee van deze alternatieve, kleinschalige woonvoorzieningen in de regio en heeft samen met alle partners het afgelopen jaar weer veel inspanningen geleverd om knelpunten bij het vormen en in stand houden van deze voorzieningen op te lossen zodat deze behouden kunnen worden. Tevens is er in november extra aandacht besteed aan het werven en behouden van pleegouders en is er onder andere een koffie ochtend georganiseerd voor pleeggezinnen uit de regio.

02. Wmo

• We werkten samen met aanbieders aan de doorontwikkeling van het kortdurend verblijf. Deze voorziening biedt mantelzorgers tijdelijke ontlasting en ondersteunt inwoners bij het langer zelfstandig thuis wonen. Hoewel het gebruik de afgelopen jaren beperkt was, is er aantoonbaar behoefte aan deze vorm van ondersteuning. Daarom is onderzocht hoe op lange termijn logeeropvang kan bijdragen aan de ontlasting van mantelzorgers en hoe het zorgaanbod beter kan aansluiten op de behoeften van inwoners. De uitkomsten van dit onderzoek vormen de basis voor de verdere doorontwikkeling van een toekomstbestendige vorm van kortdurend verblijf.

• In het kader van ons lokale uitvoeringsprogramma Opvang Wonen en Herstel en in aansluiting op de door ons vastgestelde Regionale actieplan Dakloosheid (RAD) (12596322) startten we in november 2025 het experiment ‘Wonen eerst’, waarbij gedurende een jaar tien dakloze huishoudens snel een woning krijgen zonder lang verblijf in de opvang. Op deze manier krijgen inwoners met een psychische kwetsbaarheid een stabiele woonsituatie waardoor zij kunnen werken aan herstel. Daarnaast leidt dit tot een snellere uitstroom en uiteindelijk tot een kostenbesparing op de maatschappelijke opvang. In 2025 werden de eerste trajecten voor Wonen Eerst voorbereid, zodat deze begin 2026 geplaatst konden worden.

• Samen met de regiogemeenten ontvingen we van ZonMw een subsidie voor het programma Grip op onbegrip. In het kader van dit programma namen we deel aan de (regionale) leertafels Zorg en Veiligheid en deden we op regionaal niveau onderzoek naar woonvormen voor inwoners met complexe problematiek en een veiligheidsrisico. We voerden een actieonderzoek uit met als centrale vraag: ‘Hoe kunnen we de verantwoordelijkheden voor casuïstiek in de overgang van zorg- naar veiligheidsvraagstukken goed beleggen in onze organisatie?’ We startten daarom vanuit het programma Grip op onbegrip met de voorbereidingen van de implementatie van de Aanpak ter Voorkoming van Escalatie (AVE) in onze gemeente in 2026 (zie programma Veiligheid). Vooruitlopend op deze implementatie hebben we casus- en procesregie op het snijvlak van zorg en veiligheid georganiseerd, die ingezet wordt waar het complexe, domeinoverstijgende problematiek betreft.

• We willen dat inwoners met psychische kwetsbaarheid zo thuis mogelijk beschermd kunnen wonen. In 2025 is de toegang tot Beschermd Wonen (BW) vanuit onze gemeente gestart. Vanaf 1 juli 2024 wordt het product Beschermd Thuis door onze lokale toegang waar mogelijk en regelmatig ingezet. Van januari tot en met september 2025 is 30 procent van de indicaties BW ingezet voor Beschermd Thuis, waarbij dit voor twee casussen in afwachting van een BW-plek is.

Indicatoren

Figuur 17