Nieuwe risico's

Risico	Schitteringsproblematiek bij reeds verleende vergunningen voor zonneparken (R399)
Programma	Veiligheid
Gevolgklasse, Kansklasse, Incidenteel/Structureel	G, K, I
Beschrijving	Rondom Schiphol is sprake van zogenaamde 'schitteringsproblematiek'. Piloten hebben last van de schittering van de zon op zonnepanelen die in de buurt van Schiphol liggen. Met bedrijf DCEG is inmiddels een overeenkomst gesloten. Maar er zijn meer partijen die zonneparken willen bouwen. De bouw van deze parken is nog niet gestart, maar de vergunningen zijn wel al verstrekt, op basis van de ‘oude normen’. Omdat de vergunningen al verleend zijn, loopt de gemeente hier een risico op bijvoorbeeld schadeclaims of lange juridische procedures.
Beheersmaatregel	Beheersmaatregel: veranderen van gevolgen (beheersen) Omdat wij de ernst van de situatie en het belang van vliegveiligheid uiterst serieus nemen, willen we voorkomen dat we straks bij andere zonneparken eenzelfde soort situatie krijgen. Daarom zijn wij met alle vergunninghouders en initiatiefnemers in gesprek. Wij roepen onder andere op om de bouw uit te stellen, in afwachting van meer duidelijkheid over aankomende regelgeving.

Risico	Klimaatrisico's (R400)
Programma	Kwaliteit fysieke omgeving
Gevolgklasse, Kansklasse, Incidenteel/Structureel	G4, K5, I/S
Beschrijving	In 2025 is een onderzoek uitgevoerd naar de klimaatrisico’s die onze gemeente loopt en waar onze gemeente direct (financieel) verantwoordelijk voor is. Er zijn op basis van de afgebakende scope vijftien klimaatrisico’s gedefinieerd met een middelgrote tot grote financiële impact. Deze risico’s zijn in te delen in structurele, voorspelbare risico’s en in incidentele acute risico’s. De kosten voor structurele risico’s zijn onderdeel van (exploitatie)budgetten of zorgen voor budgetverhoging van beleid-, beheer- en onderhoudsprogramma’s. Voorbeelden zijn doorgaande bodemdaling en een langer groeiseizoen. Het tweede deel van de risico’s treedt incidenteel/acuut op. Denk aan stormschades (bijvoorbeeld van storm Poly in 2023), of aan de gevolgen van extreme neerslag. Incidentele/acute risico’s zijn geen onderdeel van reguliere programma’s of kerntaken.
Beheersmaatregel	Beheersmaatregel: veranderen van gevolgen (beheersen) Met schades als gevolg van structurele risico’s is goed rekening te houden in onze beheer- en onderhoudsprogramma’s. Denk aan jaarlijkse extra kosten voor het water geven van bomen, extra maaibeurten of de reparatie van bodemdalingsschades. Deze kosten staan niet specifiek in de administratie als kosten die gemaakt worden om klimaatrisico’s mee te mitigeren, maar zijn vaak onderdeel van regulier werk, of meegenomen in grote onderhoudscontracten. Daarom zijn deze kosten minder zichtbaar. Bedoelde gevolgen van klimaatverandering zijn reeds aanwezig, het risico is dat dit in de toekomst heftiger wordt en er meer inzet vereist zal zijn om de gevolgen ervan op acceptabel niveau te houden. Bij het afwegen van beheersmaatregelen ligt de nadruk op het kosteneffectief voldoen aan wettelijke zorgplichten. Het nalaten van deze maatregelen is financieel onwenselijk, omdat schadeherstel doorgaans duurder is dan regulier onderhoud en bovendien leidt tot aansprakelijkheidsrisico’s. Hierin wordt gezocht naar een balans. Voor risico’s die in de praktijk nog niet tot schade hebben geleid zijn geen beheersmaatregelen bekend. Het gaat hierbij om schade aan gemeentelijke panden door verschillende oorzaken (hagel, storm en funderingsschade). In deze situaties kan nader onderzoek inzicht geven om toekomstige schades beter in te schatten en hier beheersmaatregelen voor te treffen.

Risico	Planschadeverzoek datacenter (R403)
Programma	Economische zaken
Gevolgklasse, Kansklasse, Incidenteel/Structureel	G, K, I
Beschrijving	In 2020 zijn het parapluplan datacenters (2020.0002098) en beheersverordeningen datacenters (2020.0002106) vastgesteld. Het beperken van de planologische gebruiksmogelijkheden kan een nadelig effect hebben voor bestaande eigenaren van percelen: de zogenaamde planschade. Op het moment van vaststellen van het parapluplan gold hiervoor nog het regime van planschade. Dit is onder de Omgevingswet inmiddels vervangen door het begrip nadeelcompensatie. In december 2025 is één planschadeverzoek ontvangen. Onderzocht wordt in hoeverre dit verzoek kansrijk is. De termijn om planschadeverzoeken in te dienen is inmiddels verstreken; er kunnen dus geen nieuwe verzoeken worden ingediend.
Beheersmaatregel	Beheersmaatregel: veranderen van gevolgen (beheersen) Wij onderzoeken in hoeverre dit verzoek kansrijk is.

Risico	Terugbetalen WBI-subsidie Pionier-Bols (R404)
Programma	Grondzaken
Gevolgklasse, Kansklasse, Incidenteel/Structureel	G4, K3, I
Beschrijving	Met betrekking tot het project Pionier-Bols voorzien we dat we niet tijdig kunnen voldoen aan het voorgeschreven aantal woningen van de door het Rijk verstrekte subsidie Woningbouwimplus. Daardoor vervalt een deel van de dekking voor de noodzakelijke investeringen in en buiten het plangebied.
Beheersmaatregel	Beheersmaatregel: veranderen van de waarschijnlijkheid (kans) (beheersen) Hulpvraag aan het ministerie van BZK De woningbouwverwachting is aanhangig gemaakt bij het ministerie van BZK. Het experteam vanuit het ministerie is inmiddels ingeschakeld om een objectief advies te geven over versnellingsmogelijkheden. Medio 2026 vindt het reguliere voortgangsoverleg weer plaats waarbij duidelijk moet worden of de termijnen kunnen worden opgerekt. Beheersmaatregel: wegnemen van de risicobron (beheersen) Actief grondbeleid en planologische stappen zetten Om processen niet verder te vertragen is bij de actualisatie van het nieuwe financiële kader ook verwervingskrediet vastgesteld (4 december 2025) zodat we op lastig te ontwikkelen locaties een doorbraak kunnen forceren. Hiernaast zijn belangrijke stappen gezet, zo is door ons gewerkt aan een omgevingsplanwijziging, sanering van milieucontouren, het voorlopig ontwerp, invoeren van parkeerregulering, ontwerp voorkeurstracés van leidingen, visie collectieve warmte en klimaatbestendigheid. Beheersmaatregel: delen van het risico met (een) andere partij(en) Samenwerken met marktpartijen Samen met marktpartijen zoeken we naar ruimte/flexibiliteit in het masterplan op basis van een eind 2025 opnieuw gesloten intentieovereenkomst met hierbij een strak proces van intensieve gezamenlijke overleggen om tot een anterieure overeenkomst te komen.