Renteontwikkelingen op de geld– en kapitaalmarkt

In de eerste helft van 2025 heeft de Europese Centrale Bank (ECB) de rente vier keer met 0,25% verlaagd, naar uiteindelijk 2%. Omdat het inflatiedoel van de ECB - het beteugelen van de hoge inflatie naar een streefpercentage van 2% - op Europees niveau in juni 2025 was bereikt, heeft de ECB de rente daarna ongewijzigd gelaten. Met deze Europese renteverlagingen in 2025 is ook het rentepercentage dat wordt betaald bij het lenen van kortgeld gedaald. De korte termijn rente (looptijd < 1 jaar) is gedaald naar 2,02% ultimo 2025 (3 maands rente) ten opzichte van 2,8% ulitimo 2024. Het rentepercentage voor langlopende leningen (tien jaar) ligt ultimo 2025 rond de 3,3% (ten opzichte van 2,7% ultimo 2024). De oorzaak van deze rentestijging voor het lenen van langgeld ligt in de oplopende kapitaalbehoefte door meer investeringen en de structureel hogere begrotingstekorten van overheden. Dat heeft op de lange termijn een rente-opdrijvend effect. De gewogen gemiddelde rente over onze langlopende leningenportefeuille bedroeg eind 2025 1,28%.

Renterisico kort- en langlopende financiering

Kasgeldlimitiet

De door het Rijk opgelegde kasgeldlimiet beperkt het risico van stijgende rentelasten voor de kortlopende financiering. De limiet beperkt de maximale omvang van de korte schuld (< 1 jaar) tot 8,5% van de totale lasten (inclusief reservemutaties) van de primaire programmabegroting. Voor 2025 bedraagt de limiet voor onze gemeente € 53,2 miljoen. In 2025 zijn we alle kwartalen binnen de kasgeldlimiet gebleven.

Gerealiseerd gemiddeld saldo kortlopende schulden (min is overschot):

Renterisiconorm

De renterisiconorm beperkt het renterisico op de langlopende financiering. De norm bevordert de spreiding van de looptijden van de kapitaalmarktleningen (looptijd lening > 1 jaar) door de omvang te beperken van de leningen waarvoor de rente in een bepaald jaar moet worden aangepast. Het rijk heeft de maximale omvang van leningen met een rente-aanpassing vastgesteld op 20% van het begrotingstotaal (inclusief reservemutaties). In 2025 bedraagt de renterisiconorm € 125,1 miljoen. Wij hebben in 2025 een bedrag van € 36,7 miljoen afgelost en er zijn geen nieuwe langlopende leningen aangetrokken. Hiermee zijn wij binnen de renterisiconorm gebleven.